فصلنامه علمی علوم و فنون نوین هوانوردی

فصلنامه علمی علوم و فنون نوین هوانوردی

الگوی تاب‌‌آوری لجستیک سوخت‌رسان دفاعی با تأکید بر مخازن سوخت هوایی مایع

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 دانشجو دکترا مهندسی عمران، دانشکده مهندسی 1، بخش مهندسی راه و ساختمان، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران.
2 استادیار دانشگاه علوم و فنون هوای شهید ستاری، دکتری مدیریت راهبردی، گرایش پدافند غیرعامل، تهران، ایران.
3 استادیار گروه مهندسی عمران، دانشگاه شیراز-مرکز آموزش عالی استهبان، استهبان، ایران.
10.22034/masot.2025.487426.1054
چکیده
سوخت‌رسانی به عنوان یکی از ارکان اصلی آماد دفاعی، نقش حیاتی در حفظ آمادگی و چابکی نیروهای نظامی دارد. با توجه به تغییرات سریع و تهدیدات جدید، تاب‌آوری زنجیره تأمین سوخت‌رسانی دفاعی به عنوان ویژگی اساسی برای مقابله با بحران‌ها از جمله درگیری نظامی شناخته می‌شود. مقاله حاضر با تأکید بر مخازن سوخت هوایی مایع، به بررسی اهمیت و جایگاه آن‌ها در تقویت توان دفاعی می‌پردازد. پژوهش حاضر از روش‌های کمی و کیفی بهره برده است. یافته‌ها نشان می‌دهد که شناسایی زیرساخت‌های حیاتی، ارزیابی آسیب‌پذیری‌ها و توسعه پاسخ‌های مناسب از مراحل کلیدی در مدیریت ریسک و تقویت تاب‌آوری زنجیره تأمین سوخت با تمرکز بر مخازن سوخت هوایی مایع محسوب می‌شود. همچنین، نتایج حاکی از آن است که این مخازن در سطوح راهبردی، عملیاتی و تاکتیکی نقشی مهم در حفظ پایداری و استمرار زنجیره تأمین سوخت ایفا می‌کنند. در سطح راهبردی، به دلیل ظرفیت بالای ذخیره‌سازی، مخازن سوخت هوایی مایع در تأمین پایداری بلندمدت اهمیت ویژه‌ای دارند. افزون بر این، مخازن واقع در تئاترهای توسعه‌یافته به دلیل تعامل گسترده میان بخش‌های نظامی و تجاری، اهمیت بیشتری نسبت به تئاترهای کمتر توسعه‌یافته دارند. بر این اساس افزایش تاب‌آوری مخازن سوخت هوایی مایع در لجستیک سوخت‌رسانی، با توجه به الگوهای ارائه‌شده نظیر آموزش و توانمندسازی کارکنان، افزایش ظرفیت ذخیره‌سازی و مراکز توزیع، سرمایه‌گذاری در زیرساخت‌های مقاوم، تنوع‌بخشی در تأمین‌کنندگان و تدوین دستورالعمل‌های مدیریت بحران، می‌تواند به بهبود عملکرد لجستیک سوخت‌رسانی کمک کرده و در نهایت منجر به افزایش امنیت و پایداری نیروهای مسلح در مواجهه با شرایط بحرانی و درگیری شود.